Seks a hipoglikemia w cukrzycy typu 1: polskie badanie z CGM

Czy seks może wywołać niedocukrzenie u osoby z cukrzycą typu 1? Zespół z Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego przeanalizował zapisy z systemów ciągłego monitorowania glikemii (CGM) i w małej grupie 12 dorosłych nie zaobserwował klinicznie istotnej hipoglikemii po stosunku – także w nocy. Wyniki przedstawiono na kongresie EASD 2026. To wstępne dane, jeszcze bez pełnej publikacji naukowej.

Jak wyglądało badanie

Badanie prowadziła dr Dominica Orłowska z Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego wraz ze współpracownikami. Było to prospektywne badanie obserwacyjne trwające 3 miesiące. Wzięło w nim udział 7 kobiet i 5 mężczyzn z cukrzycą typu 1 – mediana wieku wynosiła 36 lat (od 21 do 64 lat), a średnie BMI 24 kg/m².

Wszyscy uczestnicy używali CGM: FreeStyle Libre 2 albo Guardian 4. Sześć osób stosowało wielokrotne wstrzyknięcia insuliny, sześć – pompę insulinową (w tym dwie system automatycznego podawania insuliny). Każdy stosunek uczestnicy zaznaczali w aplikacji, a badacze analizowali glikemię od 2 godzin przed do 6 godzin po zdarzeniu. Wszystkie osoby z pompą odłączały ją na czas zbliżenia.

Co pokazały dane z CGM

• Spadek glikemii – 64 zdarzenia (58%): średnio ze 180 do 132 mg/dl (ok. 10,0 → 7,3 mmol/l), czyli o 27%.
• Wzrost glikemii – 46 zdarzeń (42%): średnio ze 122 do 164 mg/dl (ok. 6,8 → 9,1 mmol/l), czyli o 34%.
• Obie reakcje wystąpiły u każdego uczestnika. Im wyższa glikemia przed stosunkiem, tym większy był spadek i mniejszy wzrost.
• Pora dnia – w nocy (20:00–6:00, 66 zdarzeń) glikemia spadała średnio ze 165 do 147 mg/dl; w dzień (44 zdarzenia) praktycznie się nie zmieniała (144 → 143 mg/dl).
• BMI – u osób z BMI 25 i wyższym spadek był istotny (o 10,7%), u osób z BMI poniżej 25 niewielki i nieistotny statystycznie (o 5,6%).

Zmiany nie zależały od sposobu podawania insuliny ani od czasu trwania cukrzycy. Średnie wartości 2 i 6 godzin po stosunku nie różniły się. Wartości w mmol/l możesz sprawdzić w przeliczniku mmol/l i mg/dl.

Co to oznacza w praktyce

Według autorów wyniki mogą pomóc lekarzom w rozmowach z pacjentami i zmniejszyć unikanie zbliżeń z powodu lęku przed niedocukrzeniem. Podkreślili też, że najlepiej, gdyby każda osoba z cukrzycą typu 1 korzystała z CGM.

Ograniczenia są jednak duże. Grupa liczyła tylko 12 osób, wszyscy mieli CGM, więc wyniki mogą nie dotyczyć osób mierzących cukier wyłącznie glukometrem. Uczestników było za mało, by rzetelnie porównać pompy i peny. Komunikat nie podaje, jaki próg uznano za klinicznie istotną hipoglikemię, a pełna praca nie została jeszcze opublikowana w recenzowanym czasopiśmie.

Seks jest formą wysiłku fizycznego, więc obowiązują te same zasady bezpieczeństwa co przy innej aktywności: włączone alarmy CGM, szybko wchłaniane węglowodany pod ręką i leczenie niedocukrzenia według zwykłego schematu (opisuję go w tekście Hipoglikemia: objawy i co robić krok po kroku). Ostrożność szczególnie dotyczy osób z nieświadomością hipoglikemii lub z niedawnymi ciężkimi epizodami. Więcej o samych sensorach: ciągłe monitorowanie glukozy – korzyści i wyzwania.