Lista antywywozowa od 6 listopada: insuliny i Ozempic

Ministerstwo Zdrowia opublikowało nowy wykaz leków, środków spożywczych specjalnego przeznaczenia żywieniowego i wyrobów medycznych zagrożonych brakiem dostępności w Polsce, nazywany potocznie listą antywywozową. Obwieszczenie z 29 października 2026 r. ustala wykaz na dzień 6 listopada 2026 r. i obejmuje 296 pozycji. Wśród nich jest wiele insulin, a także Ozempic, Trulicity, Jardiance, Invokana i glukagon GlucaGen. Z listy wypadła natomiast fiolka 10 ml insuliny NovoRapid.

Czym jest lista antywywozowa

Wykaz powstaje na podstawie art. 37av Prawa farmaceutycznego i jest aktualizowany co kilka tygodni. Trafiają na niego produkty, których dostępność w Polsce uznano za zagrożoną. Firma, która chce wywieźć taki produkt za granicę albo sprzedać go podmiotowi działającemu poza Polską, musi wcześniej zgłosić ten zamiar Głównemu Inspektorowi Farmaceutycznemu, a inspektor może się temu sprzeciwić. Celem jest zatrzymanie leków na polskim rynku, gdy za granicą można je sprzedać drożej.

Lista nie jest więc wykazem leków niedostępnych. Pokazuje raczej, które produkty Ministerstwo Zdrowia uważa za narażone na niedobory. Wiele insulin i leków przeciwcukrzycowych jest w wykazie od dawna, a obecne obwieszczenie w tej grupie praktycznie powtarza listę z września.

Leki stosowane w cukrzycy na liście od 6 listopada

W grupie insulin wykaz obejmuje m.in.:

• insuliny długo działające: Abasaglar, Lantus (wstrzykiwacze SoloStar i wkłady), Toujeo, Tresiba, Levemir;
• analogi szybko działające: Apidra, Fiasp, Humalog, Liprolog (także Junior KwikPen i KwikPen 200 j./ml), NovoRapid Penfill, Insulin aspart Sanofi, Insulin lispro Sanofi;
• insuliny ludzkie i mieszanki: Actrapid Penfill, Insulatard Penfill, Mixtard 30 i 50, Humulin R, N i M3, Gensulin R, N, M30, M40 i M50, Polhumin R, N i MIX-2 do MIX-5, Humalog Mix 25 i 50, NovoMix 30 i 50;
• połączenia: Ryzodeg (degludek z aspartem) i Suliqua (glargina z liksysenatydem).

Poza insulinami na liście są leki z grupy GLP-1: Ozempic (wstrzykiwacze 0,25 mg, 0,5 mg i 1 mg) oraz Trulicity (0,75 mg, 1,5 mg, 3 mg i 4,5 mg), a także flozyny Jardiance 10 mg (opakowania po 28 i 60 tabletek) i Invokana 100 mg. Wykaz obejmuje również glukagon GlucaGen 1 mg HypoKit, stosowany w ciężkiej hipoglikemii.

Na liście nie ma m.in. Mounjaro, Wegovy, Saxendy, Rybelsusa, Forxigi, metforminy ani Baqsimi. Nie ma też pasków do glukometrów, sensorów ani igieł do penów jako osobnych pozycji.

Co się zmieniło od września

Poprzedni wykaz, z 1 września 2026 r. (ustalony na 9 września), liczył 294 pozycje. Po porównaniu obu obwieszczeń jedyna zmiana w lekach stosowanych w cukrzycy dotyczy insuliny NovoRapid w fiolce 10 ml – ta postać nie znalazła się w nowym wykazie. NovoRapid we wkładach Penfill pozostaje na liście. Wszystkie pozostałe insuliny, leki GLP-1, flozyny i glukagon mają te same dawki i opakowania co we wrześniu.

Wśród innych zmian portale branżowe wymieniają dopisanie m.in. Depo-Medrolu, Metypredu i Pergoverisu oraz usunięcie szczepionki Shingrix i inhalatora Anoro Ellipta. Od lutego 2026 r. lista wydłużyła się z 273 do 296 pozycji.

Co to oznacza w praktyce

Dla osób z cukrzycą nowy wykaz nie zmienia zasad wypisywania recept, refundacji ani cen. Wpis na listę ogranicza wywóz leku przez hurtownie i inne podmioty, a nie kupowanie go w aptece na receptę. Jeśli konkretnego opakowania brakuje w aptece, farmaceuta może sprawdzić dostępność w hurtowniach albo w innych aptekach, a lekarz – rozważyć inną postać lub zamiennik.

Więcej o insulinach bazalnych z listy można przeczytać w tekście o insulinach długo działających, o lekach doustnych i GLP-1 – w przeglądzie leków na cukrzycę typu 2, a o glukagonie – w poradniku jak radzić sobie z hipoglikemią.