W skrócie
- Cukrzycy typu 2 nie da się „wyleczyć” raz na zawsze, ale u części osób możliwa jest remisja, czyli glikemia w normie bez leków na cukrzycę.
- W badaniach remisję definiuje się jako HbA1c poniżej 6,5% (48 mmol/mol) bez leków obniżających glikemię.
- Najlepiej udokumentowaną drogą do remisji jest trwała, znaczna utrata masy ciała, a w badaniu DiRECT po roku w remisji było 46% uczestników.
- Remisja wymaga dalszej kontroli, bo cukrzyca może wrócić, a odstawianie leków zawsze ustala lekarz.
Hasło „cukrzyca typu 2 jest uleczalna” pojawia się w reklamach i na forach, ale jest mylące. Zamiast słowa „wyleczenie” specjaliści używają określenia „remisja”. Poniżej, co oznacza remisja, kto ma na nią największe szanse i jak wygląda leczenie niefarmakologiczne.
Czym jest remisja
W badaniach nad cukrzycą typu 2 przyjmuje się, że remisja oznacza HbA1c poniżej 48 mmol/mol (6,5%) bez stosowania leków obniżających glikemię. To nie to samo co brak choroby: predyspozycja pozostaje, a glikemia może znowu wzrosnąć, zwłaszcza po przybraniu na wadze. Dlatego po remisji nadal potrzebne są badania kontrolne.
Co pokazało badanie DiRECT
W brytyjskim badaniu DiRECT uczestnicy z cukrzycą typu 2 przez 12 tygodni stosowali dietę o niskiej kaloryczności (ok. 830 kcal dziennie w postaci specjalnych preparatów), a potem stopniowo wracali do zwykłych posiłków z kontrolą masy ciała. Po roku w remisji było 46% osób z grupy interwencji. W opisie przedłużenia badania do 5 lat wskazano, że kluczowa dla utrzymania remisji była trwała utrata masy ciała: osoby, które pozostały w remisji, straciły średnio ok. 8,9 kg. Odsetek osób w remisji po 5 latach był znacznie niższy niż po roku, a liczby różnią się zależnie od sposobu ich liczenia, więc nie ma sensu obiecywać sobie konkretnego procentu.
To badanie nie oznacza, że każdy może wejść na dietę 830 kcal na własną rękę. Taką dietę stosuje się pod nadzorem lekarza, bo wymaga modyfikacji leków, zwłaszcza insuliny i leków z hipoglikemią.
Leczenie bez leków: co faktycznie działa
| Element | Jak pomaga | Gdzie więcej |
|---|---|---|
| Redukcja masy ciała | Poprawia wrażliwość na insulinę, a przy znacznej i trwałej utracie może prowadzić do remisji | Wpis jak schudnąć przy cukrzycy typu 2 |
| Dieta | Kontrola węglowodanów, błonnik, produkty o niższym IG | Wpis zasady diety dla diabetyków |
| Ruch | Regularny wysiłek, według PTD co najmniej co 2–3 dni, ok. 150 minut tygodniowo | Wpis aktywność fizyczna w cukrzycy |
| Sen i stres | Wpływają na insulinooporność i apetyt | Wpisy sen a cukrzyca i cukrzyca a emocje |
Leczenie niefarmakologiczne jest podstawą, ale u większości osób nie zastępuje leków. Zalecenia PTD wymieniają metforminę, flozyny, agonistów GLP-1 i tirzepatyd jako leki pierwszego wyboru, o czym piszemy we wpisie leki na cukrzycę typu 2.
Nie odstawiaj leków tylko dlatego, że w internecie pisze się o „cofaniu” cukrzycy. Dawki zmienia lekarz, najlepiej po kontroli HbA1c.,Nie stosuj diet głodowych bez nadzoru, zwłaszcza przy insulinie lub lekach z hipoglikemią.,Nie wierz w „cudowne kuracje”. Zioła i suplementy nie leczą cukrzycy: zioła i suplementy przy cukrzycy typu 2.,Nawet w remisji wykonuj badania kontrolne, w tym oczu i nerek.
Rozmawiaj z diabetologiem. Dzielę się wiedzą i swoim doświadczeniem, ale ilość węglowodanów w posiłkach, dawki insuliny i dietę zawsze dopasuj ze swoim lekarzem lub dietetykiem.
Źródła
- Lean M.E.J. i wsp., 5-year follow-up of the randomised Diabetes Remission Clinical Trial (DiRECT), Lancet Diabetes & Endocrinology 2024 (omówienie w PubMed i na stronie Newcastle University).
- Diabetes UK, Weight loss can put type 2 diabetes into remission for at least 5 years, DiRECT study reveals.
- Polskie Towarzystwo Diabetologiczne, Zalecenia kliniczne 2026 (streszczenie opieka.farm).
Dodaj komentarz