W skrócie
- Kruche ciastka z mąki migdałowej i razowej, z erytrytolem zamiast cukru, mają ok. 3 g węglowodanów na sztukę (ok. 17 g).
- Klasyczne kruche ciastka z mąki pszennej i cukru to ok. 60–65 g węglowodanów w 100 g, czyli ok. 10 g na podobne ciastko.
- Erytrytol praktycznie nie podnosi cukru, ksylitol – nieznacznie. Miód, syrop z agawy i „cukier kokosowy” to nadal cukier.
- „Bez cukru” nie znaczy „bez węglowodanów” – mąkę też trzeba policzyć.
Kruche ciastka da się upiec tak, żeby przy cukrzycy nie trzeba było się ich bać. Wystarczy zamienić część mąki pszennej na migdałową, a cukier na erytrytol. Poniżej przepis, przeliczenie węglowodanów i kilka słów o słodzikach.
Przepis na kruche ciastka dla cukrzyka
Na ok. 24 ciastka:
- 150 g mąki migdałowej
- 100 g mąki pszennej razowej (pełnoziarnistej)
- 100 g zimnego masła
- 60 g erytrytolu (najlepiej mielonego na puder)
- 1 jajko
- szczypta soli, 1 łyżeczka ekstraktu waniliowego lub skórka z cytryny
- Wymieszaj obie mąki, erytrytol i sól.
- Dodaj pokrojone zimne masło i posiekaj nożem albo rozetrzyj palcami na kruszonkę.
- Dodaj jajko i wanilię, szybko zagnieć ciasto. Owiń folią i schłodź 30 minut w lodówce.
- Rozwałkuj na grubość ok. 4 mm między dwoma arkuszami papieru do pieczenia i wykrawaj ciastka.
- Piecz 10–12 minut w 175°C, aż brzegi się zezłocą. Ciastka z mąką migdałową są miękkie na gorąco – twardnieją po ostygnięciu.
Przechowuj w szczelnym pojemniku do tygodnia.
Ile węglowodanów ma jedno ciastko?
| Składnik | Węglowodany przyswajalne |
|---|---|
| Mąka migdałowa 150 g | ok. 13 g |
| Mąka razowa 100 g | ok. 61 g |
| Masło, jajko | ok. 0,5 g |
| Erytrytol 60 g | 0 g (nie jest trawiony) |
| Razem / 24 ciastka | ok. 75 g / ok. 3 g na sztukę |
Dla porównania: tradycyjne kruche ciasteczka ze sklepu mają ok. 60–65 g węglowodanów w 100 g. Ciastko tej samej wielkości (17 g) to ok. 10–11 g, czyli ok. 1 WW. Pamiętaj też, że to wciąż kaloryczny wypiek – mąka migdałowa i masło dają sporo tłuszczu.
Czym słodzić kruche ciastka?
| Słodzik | Wpływ na cukier | Uwagi |
|---|---|---|
| Erytrytol | praktycznie żaden | daje „chłodzący” posmak; w dużych ilościach może przeczyszczać |
| Ksylitol | niewielki | słodzi jak cukier; toksyczny dla psów |
| Stewia, sukraloza | żaden | bardzo słodkie, zwykle w mieszankach z erytrytolem |
| Miód, syrop z agawy, cukier kokosowy | podnoszą cukier | to nadal cukry – licz je jak cukier |
W 2023 r. w Nature Medicine opisano związek wysokiego stężenia erytrytolu we krwi z większym ryzykiem zawału i udaru. To badanie obserwacyjne i nie dowodzi, że erytrytol szkodzi, ale rozsądnie jest traktować słodkie wypieki – także „fit” – jako okazjonalną przyjemność, a nie codzienną przekąskę.
Rozmawiaj z diabetologiem. Dzielę się wiedzą i swoim doświadczeniem, ale ilość węglowodanów w posiłkach, dawki insuliny i dietę zawsze dopasuj ze swoim lekarzem lub dietetykiem.
Najczęstsze pytania
Czy cukrzyk może jeść kruche ciastka?
Tak, jeśli upiecze je w wersji z mąki migdałowej i razowej oraz erytrytolu zamiast cukru. Takie ciastko ma ok. 3 g węglowodanów na sztukę.
Ile węglowodanów ma kruche ciastko?
Klasyczne kruche ciastka z mąki pszennej i cukru to ok. 60–65 g węglowodanów w 100 g, czyli ok. 10 g na podobne ciastko.
Czy „bez cukru” znaczy „bez węglowodanów”?
Nie. Mąkę też trzeba policzyć, a miód, syrop z agawy i „cukier kokosowy” to nadal cukier.
Czym posłodzić ciastka dla cukrzyka?
Erytrytol praktycznie nie podnosi cukru, ksylitol podnosi go nieznacznie. Różnice opisuje wpis erytrytol czy ksylitol.
Źródła
- U.S. Department of Agriculture, FoodData Central: mąka migdałowa / migdały blanszowane. fdc.nal.usda.gov
- U.S. Department of Agriculture, FoodData Central: mąka pszenna pełnoziarnista. fdc.nal.usda.gov
- U.S. Department of Agriculture, FoodData Central: kruche ciastka (shortbread). fdc.nal.usda.gov
- Witkowski M. i wsp. The artificial sweetener erythritol and cardiovascular event risk. Nat Med 2023;29(3):710–718. doi.org/10.1038/s41591-023-02223-9
- Polskie Towarzystwo Diabetologiczne. Zalecenia kliniczne dotyczące postępowania u osób z cukrzycą – 2026. ptdiab.pl
Dodaj komentarz