Leki GLP-1 na otyłość: diabetolog apeluje o refundację

Leki z grupy analogów GLP-1 są w Polsce refundowane w leczeniu cukrzycy typu 2, ale nie w leczeniu choroby otyłościowej. Prof. Leszek Czupryniak z Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego podczas konferencji prasowej „Diabetologia 2026”, zorganizowanej przed Światowym Dniem Cukrzycy, przekonywał, że ograniczenie otyłości dzięki tym lekom przyniosłoby duże korzyści zdrowotne i ekonomiczne. Temat dotyczy zarówno osób z cukrzycą typu 2, jak i osób z otyłością bez cukrzycy.

Wczesne leczenie i skala problemu

Prof. Czupryniak, kierownik Kliniki Diabetologii i Chorób Wewnętrznych WUM, przypomniał dane z badania WOBASZ3: ponad 3 mln osób w Polsce choruje na cukrzycę, a wiele kolejnych nie wie o chorobie, bo nie bada glukozy. Z otyłością żyje 6,4 mln dorosłych. W obu przypadkach – jak zaznaczył – kluczowe jest wczesne rozpoczęcie terapii, bo im wcześniej, tym mniej powikłań.

Ekspert zwrócił uwagę, że w USA i Unii Europejskiej zaleca się wprowadzanie leków GLP-1 jak najwcześniej, najlepiej wkrótce po rozpoznaniu cukrzycy typu 2. W leczeniu otyłości stosuje się liraglutyd, semaglutyd i tirzepatyd, a kolejne cząsteczki są w końcowych fazach badań. W lipcu 2026 r. w UE dopuszczono pierwszy doustny lek GLP-1 do leczenia otyłości – szerzej opisuje to wpis o Wegovy w tabletkach.

Korzyści i ograniczenia według eksperta

Według prof. Czupryniaka zaletą tych leków jest m.in. zmniejszenie ryzyka sercowo-naczyniowego. W zależności od leku liczba udarów i zgonów sercowo-naczyniowych była w badaniach o 12–26% mniejsza niż przy placebo, a ciężkich powikłań nerkowych u osób z cukrzycą typu 2 i chorobą nerek – o 24% mniej. Spadek masy ciała w badaniach wynosi zwykle od 11,2% do 20%; w przypadku retatrutydu, leku wciąż niedopuszczonego do obrotu, nawet ok. 25%.

Ekspert zwracał też uwagę na ograniczenia:

• leki trzeba przyjmować długotrwale – po przerwaniu terapii masa ciała zwykle wraca,
• część osób chudnie mniej, niż oczekiwała, choć glikemia – jak mówił – poprawia się zawsze,
• leki „najlepiej działają jako część planu leczenia, a nie jego zamiennik” – razem z ruchem, zwłaszcza ćwiczeniami siłowymi 2–3 razy w tygodniu.

Co to oznacza w praktyce

Jak przypomniał ekspert, analogi GLP-1 są refundowane w leczeniu cukrzycy typu 2 – z odpłatnością 30%, a dla seniorów 65+ bezpłatnie, jeśli spełnione są określone kryteria kliniczne. Osoby z chorobą otyłościową bez cukrzycy płacą za te leki pełną cenę. Apel o refundację leczenia otyłości to stanowisko eksperta – Ministerstwo Zdrowia nie ogłosiło decyzji w tej sprawie. Przegląd dostępnych terapii zawiera artykuł o lekach na cukrzycę typu 2, a o niefarmakologicznym leczeniu otyłości – tekst o leczeniu nadwagi i otyłości.