Pompa insulinowa po 26. roku życia: projekt refundacji od 2027

Ministerstwo Zdrowia przygotowało projekt rozporządzenia, który zniósłby granicę 26 lat w refundacji osobistej pompy insulinowej (OPI). Z terapii finansowanej przez NFZ mogliby korzystać także dorośli po 26. roku życia z cukrzycą typu 1 (oraz – według brzmienia projektu – typu 3), jeśli spełnią co najmniej jedno kryterium medyczne. To na razie projekt: planowany termin wejścia w życie to 1 stycznia 2027 r., ale przepisy nie zostały jeszcze podpisane.

Co dokładnie zakłada projekt

Projekt zmienia rozporządzenie w sprawie świadczeń gwarantowanych z zakresu ambulatoryjnej opieki specjalistycznej. Świadczenie obejmuje zaopatrzenie w pompę insulinową i edukację, dzięki której pacjent (lub opiekun) samodzielnie obsługuje urządzenie i wymienia akcesoria. Osoba po 26. roku życia musiałaby spełnić co najmniej jedno z kryteriów:

• kontynuacja terapii osobistą pompą insulinową,
• powtarzające się ciężkie hipoglikemie,
• powtarzające się hiperglikemie o brzasku,
• niestabilność glikemii,
• obecność przewlekłych powikłań cukrzycy.

Lista dla dorosłych różni się od tej dla młodszych pacjentów: nie ma w niej kwasicy ketonowej, przy niestabilności glikemii nie ma wymogu co najmniej 7 pomiarów na dobę, a kryterium powikłań dotyczy tylko powikłań przewlekłych. Kwalifikować miałby diabetolog lub lekarz w trakcie specjalizacji z diabetologii, mający doświadczenie w leczeniu pacjentów korzystających z pomp.

Ile osób może skorzystać i ile to kosztuje

Według raportu AOTMiT dołączonego do projektu w pierwszym roku z refundacji skorzystałoby 3232 pacjentów, z czego 2223 już teraz kupuje pompę na własny koszt. W kolejnych latach liczba ta ma rosnąć do 3452, 3639 i 3979 osób. Dodatkowe wydatki NFZ oszacowano na ok. 43,4 mln zł w pierwszym roku i ok. 60,2 mln zł w czwartym.

Analiza ma dwa zastrzeżenia: nie obejmuje ewentualnych wyższych kosztów refundacji systemów ciągłego monitorowania glikemii u osób po 26. roku życia, a liczby chorych z cukrzycą typu 3 nie dało się oszacować, bo nie ma ona osobnego kodu ICD-10.

Zmiana stanowiska resortu jest wyraźna: jeszcze w 2025 r. ministerstwo informowało Rzecznika Praw Obywatelskich, że nie planuje rozszerzenia refundacji z powodu niewystarczających dowodów. Projekt powstał po ponownej analizie AOTMiT.

Co to oznacza w praktyce

Na dziś nic się nie zmienia. Refundowana terapia pompą nadal przysługuje osobom przed 26. rokiem życia, a dorośli kupują pompę sami lub starają się o dofinansowanie, np. z PFRON. Obecne zasady opisuję w tekście Czy pompa insulinowa jest refundowana? Zasady NFZ i PFRON.

Przed wejściem w życie projekt musi przejść analizę uwag z konsultacji, podpis ministra i publikację w Dzienniku Ustaw. Kryteria i termin mogą się jeszcze zmienić. Jeśli rozważasz pompę, warto już teraz porozmawiać w poradni diabetologicznej o tym, czy któreś z kryteriów może Cię dotyczyć. O samym działaniu pompy piszę w tekście Jak działa pompa insulinowa: rodzaje, dla kogo i koszty.