W skrócie
- Orientacyjna norma kwasu moczowego to 2,4–6,0 mg/dl u kobiet i 3,4–7,0 mg/dl u mężczyzn (LUX MED), a hiperurykemię rozpoznaje się powyżej 6,0 mg/dl u kobiet i 6,8 mg/dl u mężczyzn.
- Wysoki kwas moczowy sprzyja dnie moczanowej, a jego przyczyną mogą być dieta bogata w puryny, alkohol (zwłaszcza piwo), otyłość, cukrzyca, choroby nerek i leki moczopędne.
- Podwyższony kwas moczowy nie musi dawać objawów; samo „wysokie” stężenie nie oznacza jeszcze dny.
- Do badania zgłoś się na czczo (8–12 godzin) i unikaj alkoholu oraz dużych porcji białka.
Kwas moczowy to końcowy produkt rozpadu puryn. Gdy jest go za dużo, kryształy mogą odkładać się w stawach (dna moczanowa) i nerkach (kamica). Dla osób z cukrzycą jest to badanie ważne, bo hiperurykemia często towarzyszy otyłości, insulinooporności i chorobie nerek.
Normy kwasu moczowego
| Grupa | Norma (LUX MED) | Hiperurykemia |
|---|---|---|
| Kobiety | 2,4–6,0 mg/dl (143–357 µmol/l) | powyżej 6,0 mg/dl (360 µmol/l) |
| Mężczyźni | 3,4–7,0 mg/dl (202–416 µmol/l) | powyżej 6,8 mg/dl (400 µmol/l) |
| Dzieci | Zwykle niższe wartości | Ocenia lekarz |
Wartości różnią się nieco między laboratoriami, więc kieruj się normą z własnego wyniku.
Skąd bierze się wysoki kwas moczowy
Do przyczyn należą dieta bogata w puryny (czerwone mięso, podroby, tłuste ryby, owoce morza), nadmiar alkoholu, szczególnie piwa, otyłość, cukrzyca, przewlekła niewydolność nerek, niedoczynność tarczycy, leki moczopędne i leczenie onkologiczne. Wpływ na wynik może mieć też kwas acetylosalicylowy. Objawy dny to ból, obrzęk i zaczerwienienie stawu, a czasem gorączka. Wysoki wynik bez objawów wymaga obserwacji i konsultacji, a nie od razu leczenia.
Co robić przy podwyższonym wyniku
Zalecenia obejmują ograniczenie produktów bogatych w puryny, zwiększenie spożycia płynów, redukcję masy ciała i regularną aktywność fizyczną. Nie głódź się i nie stosuj skrajnych diet, bo gwałtowne chudnięcie może paradoksalnie podnieść kwas moczowy. O leczeniu farmakologicznym decyduje lekarz.
Przygotowanie do badania
Według LUX MED zgłoś się na czczo po 8–12 godzinach bez jedzenia, unikaj alkoholu przez 24–48 godzin (zwłaszcza piwa), ogranicz posiłki bogatobiałkowe, nie wykonuj intensywnego wysiłku dzień wcześniej i zadbaj o nawodnienie. Powiedz lekarzowi o lekach, w tym o moczopędnych i kwasie acetylosalicylowym.
Nie stosuj leków przeciwbólowych „na dnę” bez konsultacji, jeśli masz chorobę nerek.,Nie opieraj się na samym kwasie moczowym: ocenia się go razem z kreatyniną, eGFR i objawami.,Nagły, silny ból stawu z gorączką wymaga szybkiej oceny lekarza.
Rozmawiaj z diabetologiem. Dzielę się wiedzą i swoim doświadczeniem, ale ilość węglowodanów w posiłkach, dawki insuliny i dietę zawsze dopasuj ze swoim lekarzem lub dietetykiem.
Źródła
- LUX MED, Kwas moczowy: jakie są normy i co oznacza jego podwyższony poziom.
- LUX MED, Badanie kwasu moczowego.
Dodaj komentarz