W skrócie
- Jajecznica to jedno z najlepszych śniadań przy cukrzycy: 3 jajka to ok. 1 g węglowodanów.
- Cukier podnosi dopiero to, co do niej podasz – kromka chleba żytniego to ok. 15 g węglowodanów (1,5 WW).
- Najlepiej smażyć na łyżeczce masła lub oleju, z warzywami, bez boczku i kiełbasy na co dzień.
- Posiłek bez węglowodanów, ale z dużą ilością białka i tłuszczu może podnieść cukier po kilku godzinach – przy insulinoterapii warto to sprawdzić.
Jajecznica jest szybka, syta i prawie nie zawiera węglowodanów, dlatego dobrze sprawdza się na śniadanie przy każdym typie cukrzycy. Poniżej przepis, przeliczenie węglowodanów i podpowiedzi, co do niej podać, żeby cukier został w normie.
Ile węglowodanów ma jajecznica?
Jedno jajko (ok. 50 g bez skorupki) ma mniej niż 0,5 g węglowodanów (USDA: 0,72 g na 100 g). Liczy się więc głównie to, co jest obok jajek na talerzu:
| Porcja | Węglowodany przyswajalne | WW |
|---|---|---|
| Jajecznica z 3 jajek na maśle | ok. 1 g | 0 |
| + pomidor (100 g) | ok. 3 g | 0,3 |
| + kromka chleba żytniego (35 g) | ok. 15 g | 1,5 |
| + pszenna bułka (ok. 50 g) | ok. 24 g | 2,4 |
| Jajecznica z pomidorem i kromką żytniego | ok. 19 g | ok. 2 |
Przepis na jajecznicę dla cukrzyka
Na 1 porcję:
- 3 jajka
- 1 łyżeczka masła lub oleju rzepakowego
- garść szpinaku albo pół papryki
- szczypiorek
- sól, pieprz
- Rozgrzej masło na małym ogniu.
- Jeśli dodajesz szpinak lub paprykę, podsmaż je krótko przed jajkami.
- Wbij jajka i mieszaj powoli szpatułką, aż się zetną, ale zostaną wilgotne – zajmuje to 2–3 minuty.
- Zdejmij z ognia, posól, popieprz i posyp szczypiorkiem.
Do jajecznicy dobrze pasują warzywa: pomidor, ogórek, rzodkiewka, sałata. Jeśli jesz pieczywo, wybierz pełnoziarniste lub żytnie i policz je – to ono decyduje o dawce insuliny.
Czy jajka są zdrowe przy cukrzycy?
Jajka dają pełnowartościowe białko, witaminę B12, D i cholinę. Przez lata ograniczano je z powodu cholesterolu, ale według American Heart Association u większości zdrowych osób jedno jajko dziennie mieści się w zdrowej diecie. W badaniu DIABEGG osoby z cukrzycą typu 2 i stanem przedcukrzycowym jadły 12 jajek tygodniowo przez rok i nie miały gorszych wyników lipidów ani glikemii niż grupa jedząca mniej niż 2 jajka tygodniowo.
Bardziej niż same jajka liczy się to, z czym je jesz. Boczek, kiełbasa i smażenie na dużej ilości tłuszczu dokładają sporo tłuszczu nasyconego, który warto ograniczać – zwłaszcza przy podwyższonym cholesterolu LDL.
Jajecznica a insulina
Sama jajecznica bez pieczywa zwykle nie wymaga dużej dawki insuliny na węglowodany. Białko i tłuszcz mogą jednak powoli podnosić cukier przez kilka godzin, co u osób z cukrzycą typu 1 opisują badania z użyciem CGM. Jeśli po takim śniadaniu widzisz wzrost glikemii po 2–4 godzinach, omów z diabetologiem, czy uwzględniać białko i tłuszcz w dawce. Pamiętaj też o odwrotnej sytuacji: jeśli podasz insulinę na chleb, a potem go nie zjesz, ryzykujesz niedocukrzenie.
Rozmawiaj z diabetologiem. Dzielę się wiedzą i swoim doświadczeniem, ale ilość węglowodanów w posiłkach, dawki insuliny i dietę zawsze dopasuj ze swoim lekarzem lub dietetykiem.
Źródła
- U.S. Department of Agriculture, FoodData Central, jajko całe surowe, FDC ID 171287. fdc.nal.usda.gov
- U.S. Department of Agriculture, FoodData Central, chleb żytni, FDC ID 172684. fdc.nal.usda.gov
- U.S. Department of Agriculture, FoodData Central, pomidor, FDC ID 170457. fdc.nal.usda.gov
- Carson J.A.S. i wsp. Dietary Cholesterol and Cardiovascular Risk: A Science Advisory From the American Heart Association. Circulation 2020;141(3):e39–e53. doi.org/10.1161/CIR.0000000000000743
- Fuller N.R. i wsp. Effect of a high-egg diet on cardiometabolic risk factors in people with type 2 diabetes: the Diabetes and Egg (DIABEGG) Study – randomized weight-loss and follow-up phase. Am J Clin Nutr 2018;107(6):921–931. doi.org/10.1093/ajcn/nqy048
- Bell K.J. i wsp. Impact of fat, protein, and glycemic index on postprandial glucose control in type 1 diabetes. Diabetes Care 2015;38(6):1008–1015. doi.org/10.2337/dc15-0100
- Polskie Towarzystwo Diabetologiczne. Zalecenia kliniczne dotyczące postępowania u osób z cukrzycą – 2026. ptdiab.pl
Dodaj komentarz